Türk üslubunun Qərbi Avropanın musiqi mədəniyyətinə təsiri (xvı-xıx əsrlər)
AZƏRBAYCAN MİLLİ KONSERVATORİYASI
«Konservatoriya» jurnalı 2025 № 3 (68)
Fuad NƏZƏROV
Musiqişünas
E-mail: fuadnazarov842@gmail.com
Sənətşünaslıq doktoru, professor
Azərbaycan Milli Konservatoriyası
E-mail: ula.al1704@gmail.com
UOT: 78.01
DOI: 10.62440/AMK2025-3.s.67-79
TÜRK ÜSLUBUNUN QƏRBİ AVROPANIN MUSİQİ MƏDƏNİYYƏTİNƏ TƏSİRİ (XVI-XIX ƏSRLƏR)
Хülasə: Məqalədə Türk üslubunun 16-cı əsrin sonu-19-cu əsrin əvvəllərində Qərbi Avropanın mədəniyyətinə və ictimai həyatına təsirinin hərtərəfli təhlili təqdim olunur. Türk üslubunun daha aydın əks olunduğu bu dövrün Qərbi Avropa bəstəkarlarının musiqi-səhnə, instrumental və ifaçılıq yaradıcılığının xüsusiyyətləri məqalədə xüsusilə öz əksini tapır. Burada “Türkeri” üslubunun V.A.Mosartın yaradıcılığına təsirinə xüsusi diqqət yetirilir
Açar sözlər: Türk üslubu, “türkeri”, alla turca, yeniçəri üslubu, opera, instrumental musiqi, V.A.Mosart

ƏDƏBİYYAT:
- Farmer, Henry George. Military Music. (The World of Music, Band 12) Max Parrish & Co., London, 1950, 71 p.
- Ghazanfar, Shaikh M. Medieval Islamic economic thought: filling the «great gap» in European economics.—Psychology Press, 2007, 126 p.
- Lebedel C. Les Croisades, origines et consequences. Éditions Ouest-France, 2006, 125 р.
- L’opéra est discuté dans l’article » Haydn » dans The Grove Dictionary of Opera, version en ligne, copyright 2007, Oxford University Press
- Metropolitan Museum of Art (1968). «Turquerie». The Metropolitan Museum of Art Bulletin. New Series. 26 (5): p. 225–239
- Meyer, Eve R. «Turquerie and eighteenth-century music». Eighteenth-Century Studies. 7 (4), 1974, p. 474–488.
- Rosen Ch. The Classical Style: Haydn, Mozart, Beethoven. N.-Y.^ W. W. Norton & Company; Expanded edition, 1998, 556 p.
- Schubart Ch. F. D. Ideen zu einer Aesthetik der Tonkunst / hrsg. von J. Mainka. Lpz.: Reclams Universal-Bibliothek. Bd. 673, 1977,
- Sgrignoli G. Invito all’ascolto di Mozart, Milano, Mursia, 2017
- Turnbull, Stephen The Ottoman Empire 1326—1699, Essential histories, vol. 62, Essential histories, 2003, 96 p.
Saytoqrafiya:
- Вольфганг Амадей Моцарт «Турецкий марш» – https://soundtimes.ru/kamernaya-muzyka/udivitelnye-muzykalnye-proizvedeniya/volfgang-amadej-motsart-turetskij-marsh
- История средних веков Том 1, Глава 13 Испания и Португалия в XI-XV вв. – https://studfile.net/preview/6227535/page:32/
- Третьякова В. Как тюрки повлияли на европейское искусство и стиль – https://vestikavkaza.ru/analytics/kak-turki-povliali-na-evropejskoe-iskusstvo-i-stil.html
- Amin S. Eurocentrism — https://archive.org/details/eurocentrism0000amin
- Bogin M. The women troubadours – https://archive.org/details/womentroubadours00bogi
- Campbell K. Turquerie – an orientalist fantasy – http://www.cassone-art.com/magazine/article/2014/10/turquerie-an-orientalist
- East Meets West: Turkish Influences on the Viennese Classics –https://wwnorton.com/college/music/enj10/complete/content/unit/persp_09.htm
- Levey M. The World of Ottoman Art. – https://archive.org/details/worldofottomanar0000leve
- Rebec — https://www.britannica.com/art/rebecSummerfield M. J. The Classical Guitar: Its Evolution, Players and Personalities Since 1800 — https://archive.org/details/classicalguitari0000summ
- Essai Sur La Musique Ancienne Et Moderne: 1 — Jean-Benjamin ¬de Laborde – Google Книги
- Eickhoff, Ekkehard. Venedig, Wien und die Osmanen. Umbruch in Südosteuropa 1645-1700. Stuttgart 1988, s. 286.
Фуад НАЗАРОВ
Музыковед
Доктор искусствоведения, профессор
Азербайджанская Национальная Консерватория
ВЛИЯНИЕ ТУРЕЦКОГО СТИЛЯ НА МУЗЫКАЛЬНУЮ КУЛЬТУРУ ЗАПАДНОЙ ЕВРОПЫ (КОНЕЦ XVI-НАЧАЛО XIX ВЕКА)
Аннотация: В статье представлен всесторонний анализ влияния турецкого стиля на культуру и общественную жизнь Западной Европы конца 16 — начала 19 века. Представлена характеристика музыкально-сценического, инстру-ментального и исполнительского творчества западно-европейских композиторов данного периода. Особый акцент делается на влияние стиля тюркери на творчество В.А.Моцарта.
Ключевые слова: Турецкий стиль, “turquerie”, alla turca, янычарский стиль, опера, инструментальная музыка, В.А.Моцарт
Fuad NAZAROV
Musicologist
Doctor of sciences on Art, professor
Azerbaijan National Conservatory
THE INFLUENCE OF THE TURKISH STYLE ON THE MUSICAL CULTURE OF WESTERN EUROPE (LATE 16TH-EARLY 19TH CENTURY)
Abstract: The article presents a comprehensive analysis of the influence of the Turkish style on the culture and social life of Western Europe in the late 16th and early 19th centuries. The characteristics of the musical, scenic, instrumental and performing works of Western European composers of this period are presented. Special emphasis is placed on the influence of the “Turkeri” style on the work of W.A. Mozart.
Keywords: Turkish style, “turquerie”, alla turca, janissary style, opera, instrumental music, W.A.Mozart
Rəyçilər: Sənətşünaslıq üzrə fəlsəfə doktoru, professor Lalə Hüseynova;
Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Fəxrəddin Bаxşəliyev















